Algemene ledenvergadering & KNAG-lezing
De algemene ledenvergadering van het KNAG vindt dit jaar plaats op 23 mei. Aansluitend verzorgt prof. dr. Joop van der Schee de jaarlijkse KNAG-lezing met de titel "Klimaatverandering in de klas, een brug tussen academische geografie en schoolaardrijkskunde". Hieronder een samenvatting van zijn lezing tijdens de ALV.
Klimaatverandering in de klas
Beknopte samenvatting KNAG lezing 2007
Prof. dr. Joop van der Schee
Joop van der Schee bekleedt sinds 1 februari de bijzondere KNAG-leerstoel Onderwijsgeografie.
Op 23 mei 2007 verzorgde Joop van der Schee de KNAG lezing 2007. Zijn thema was klimaatverandering in de klas. Aan de hand van twee onderwijsprojecten over klimaatverandering ging hij in op hoe deze projecten gebruikt kunnen worden om aardrijkskunde op de kaart te zetten. Voorafgaand aan informatie over deze twee onderwijsprojecten kwam de lezing van minister Cramer van VROM getiteld ‘Lof der duurzaamheid’ kort ter sprake. Cramers visie op de samenleving bevat veel geografische componenten. Desalniettemin is de positie van het schoolvak aardrijkskunde niet sterk. “Bestaat aardrijkskunde nog wel?” schreef Jan Blokker in de NRC van 6 april 2007.
Joop van der Schee hield zijn publiek voor dat het beeld van aardrijkskunde versterkt door televisiespelletjes nog steeds in de eerste plaats topografie is. Het is niet eenvoudig dat beeld te wijzigen. Een manier lijkt media en politiek te confronteren met modern aardrijkskundeonderwijs. Twee onderwijsprojecten over klimaatverandering in 2007 waren in dat opzicht succesvol. CDA Tweede kamerlid en onderwijsspecialist Jan de Vries deed in maart 2007 volop mee in klas 3 gymnasium van het Ignatius Gymnasium in Amsterdam (zie foto 1). De leerlingen presenteerden hun onderzoeken op het gebied van klimaatverandering (zie foto 2) en discussieerden over duurzaam omgaan met de wereld om je heen.
In het tweede project over klimaatverandering participeerden bovenbouwleerlingen van een zestal scholen in Noord-Holland en Flevoland. Na colleges van aardwetenschappers op de VU voerden ook zij zelf een onderzoekje uit. Eén van de projecten betrof blauwe energie. Vijf leerlingen onderzochten in hoeverre het een optie is energie op te wekken in ‘blauwe energiecentrales' waarin elektrische stroom wordt verkregen door het gecontroleerd mengen van zout en zoet water. Om de politieke haalbaarhei
d te bespreken arrangeerden de leerlingen zelf een gesprek in de Tweede Kamer in Den Haag met Diederik Samson van de PvdA (zie foto 3). Dat leverde een boeiend gesprek op over een verschillende energiebronnen en een duurzame samenleving. Aardrijkskunde ten voeten uit.
Enkele succesvolle aardrijkskundeprojecten zijn echter niet voldoende om aardrijkskunde op de kaart te zetten, betoogde Joop van der Schee. Aardrijkskundedocenten zouden veel meer van elkaars expertise gebruik kunnen maken door regionale netwerken op te zetten. In Amsterdam is een dergelijk netwerk -Samsam geheten - reeds van start gegaan. Het KNAG wil ook elders in het land groepen aardrijkskundedocenten stimuleren ‘good practices’ uit te wisselen.
Joop van der Schee vatte zijn lezing in drie punten samen:
- Stel vakkennis centraal en durf te kiezen voor bepaalde vakinhouden (zie de nota ‘Gebieden in perspectief’)
- Versterk het aardrijkskundeonderwijs via netwerken van aardrijkskundedocenten à la Samsam.
- Laat zien wat modern aardrijkskundeonderwijs inhoudt door naar buiten te treden met ‘good practices’ (media en politiek).